Przyczyny podrażnienia doszy
Dosze to niewidzialne, subtelne stany materii jak energia. Energie te działają ze sobą, regulują i organizują całą fizjologię żywego organizmu. Podtrzymują wszystkie nasze funkcje biologiczne oraz wpływają na naszą psychikę. Vata reprezentuje ruch, pitta to przemiany, natomiast kapha to zatrzymanie działania. Gdy doszom brak równowagi doświadczamy pogorszenia zdrowia.
Naturalne przyczyny podrażnienia doszy

Z powodu pory roku, pory dnia, stanu trawienia, a także wieku człowieka, występują naturalne wahania doszy. Wahania te mają ustalonywzorzec w ciągu dnia, od narodzin aż do śmierci. Jest to naturalne w kosmosie, że dosze gromadzą się, osiągają szczyt, a następnie opadają. Nie możemy ingerować w te naturalne działania, ale możemy je zrozumieć i pracować z nimi.
- VATA – osiąga szczyt pod koniec wieku średniego lub na początkuwieku starszego. Gromadzi się latem, podrażniona zostaje podczas deszczu / późnym latem, a pacyfikowana jesienią. Gromadzi się w środku trawienia, a zostaje podrażniona pod jego koniec. Pacyfikowana na początku trawienia
- PITTA – osiąga szczyt po okresie dojrzewania i trwa do końca wieku średniego. Gromadzi się podczas deszczu / późnym latem. Podrażniona jesienią, pacyfikowana wczesną zimą. Gromadzi się na początku trawienia, podrażniona w środku, natomiast pacyfikowana na końcu trawienia
- KAPHA – osiąga szczyt pomiędzy narodzinami, a wiekiem dojrzewania. Gromadzi się późną zimą, podrażniona na wiosną, natomiast pacyfikowana zostaje latem. W czasie trawienia gromadzi się pod jego koniec, podrażniona zostaje na początku, natomiast pacyfikowana jest w środku trawienia
Przyczyny związane ze stylem życia zwiększające dosze
Szczególną uwagę należy zwrócić na to, na co pozwalamy sobie w nadmiarze, ponieważ celem jest utzrymanie wszystkich trzech dosz w równowadze. Ajurweda skupia się nad spacyfikowaniem podrażnionej doszy, a nie na podniesieniu tej obniżonej. Dzięki temu dbamy o równowagę z pozostałymi dwiema doszami.

Podrażnienie doszy vata
- smaki – nadmierne spożywanie pokarmów, gdzie dominuje smak gorzki, ostry i cierpki
- zimne pokarmy – picie zimnej lub chłodnej wody, spożywanie zimnych lub mrożonych pokarmów
- suche pokarmy – jedzenie suszonych roślin strączkowych, suchych chipsów i surowych sałatek
- unikanie tłuszczu – jedzenie produktów beztłuszczowych lub niskotłuszczowych, unikanie nabiału
- pora posiłków – poszczenie, opuszczanie pokarmów, nieregularne pory posiłków czy też odchudzanie się
- poziom aktywności – nieprawidłowe bieganie, dźwiganie ciężarów, przepracowywanie sie aż do wycieńczenia
- zmysły – nieustanne oglądanie telewizji, granie w gry wideo, rozmawianie przez telefon, wpatrywanie się w monitor komputera
Podrażnienie doszy pitta
- smaki – spożywanie nadmiernych ilości pokarmów, które są głównie ostre, kwaśne i słone
- ostrość – spożywanie pokarmów powodujących pieczenie w żołądku (ocet i ostre sfermentowane produkty)
- ciepło – spożywanie pokarmów, w których z natury dominuje żywioł ognia, łącznie z jodurtem, musztardą, alkoholem, sezamem, kwśnymi owocami, maślanką, papryką i chrzanem
- temperatura – spożywanie posiłków, które mogą poparzyć język
- pora posiłków – głodówka, pomijanie posiłków
- zewnętrzne ciepło – przedłużona ekspozycja na światło słoneczne lub inne czynniki zwiększające ciepło, jka gorące prysznice, podgrzewane baseny i jacuzzi
- emocje – intensywny stan złości, smutku lub lęku
Podrażnienie doszy kapha
- smaki – spożywanie nadmiernych ilości pokarmów, które są głównie słodkie, kwaśne i słone
- zimno – spożywanie pokarmów o niskiej temperaturze (wędlin, lodów, schłodzonych napojów)
- płynność – spożywanie pokarmów, które są bardziej płynne niż stałe (zup, gulaszów), lub wypijanie zbyt dużych ilości wody i innych płynów w ciągu dnia
- ociężałośća – spożywanie nadmiernych ilości ciężkich pokarmów, jak fasola mung, nabiał, słodycze
- twardość – regularne spożywanie pokarmów trudnych do strawienia, jak mięso
- oleistość – spożywanie pokarmów bardzo tłustych, jak pokarmy smażone
- kwaśność – spożywanie nadmiernych ilości sfermentowanych produktó (ocet, jogurt)
Styl życia a przywracanie równowagi doszom
Ajurweda uczy nas jak żyć, aby nasze dosze nie straciły rwnowagi, a gdy tak się stanie, aby mogły powrócić do równowagi. Wystarczą proste praktyki, które wprowadzimy w życie, aby osiągnąć całkowitą równowagę i trwałe zdrowie.

Wybory równoważące vatę
Wybory równoważące pittę
Wybory równoważące kaphę
Ajurweda wierzy w zdrowie na wielką skalę, gdzie wewnętrzne dosze – vata, pitta i kapha – mają swoje indywidualne rytmy (podobnie jak słońce, księżyc i wiatr), które są podtrzymywane przez świadomy styl życia. Sanskryckie określenie zdrowia to swastha, czyli „bycie ugruntowanym we własnej podstawowej naturzelub naturalnym stanie”.Prawdziwe zdrowie objawia się poprzez stan równowagi we wszystkich wymiarach ludzkiej egzystencji – ciele, umyśle i duszy.


